W miarę jak praca hybrydowa zmienia miejsce pracy, organizacje coraz częściej próbują zrozumieć, jak naprawdę wykorzystywane są ich biura. Pomiar wykorzystania powierzchni stał się jednym z najczęściej omawianych tematów w strategii miejsca pracy, nieruchomościach i zarządzaniu obiektami, ale nie wszystkie dane o wykorzystaniu są sobie równe.
Ustalenie, czy biurko lub sala są zajęte w danym momencie, to tylko część obrazu. Ważniejsze jest często pytanie, dlaczego przestrzenie są używane w taki sposób, jakie czynności się w nich odbywają i czy miejsce pracy skutecznie wspiera wyniki organizacji.
Organizacje stosują dziś kilka różnych metod pomiaru wykorzystania powierzchni, a każda ma swoje mocne strony, ograniczenia, koszty i poziom wglądu.
Badania obserwacyjne
Badania obserwacyjne to jedna z najstarszych (i wciąż jedna z najskuteczniejszych) metod pomiaru w miejscu pracy. Przeszkoleni obserwatorzy obchodzą biuro w ustalonych odstępach czasu i ręcznie zapisują, jak wykorzystywane są przestrzenie.
Mogą rejestrować między innymi:
- Zajętość biurek
- Wykorzystanie sal spotkań
- Wzorce współpracy
- Rodzaje wykonywanych czynności
- Interakcje w zespołach
- Przydatność przestrzeni
- Obserwacje zachowań
- Obserwacje warunków środowiskowych
W przeciwieństwie do technologii czysto ilościowych badania obserwacyjne dają kontekst. Czujnik może na przykład pokazać, że sala spotkań jest zajęta, ale obserwator potrafi ustalić, czy sala służy do pracy w skupieniu, współpracy czy rozmów towarzyskich oraz czy jest przepełniona, czy niedostatecznie wykorzystana.
Zalety
- Bogaty wgląd w zachowania
- Brak konieczności instalowania sprzętu
- Niski koszt wdrożenia
- Szybkie uruchomienie w wielu lokalizacjach
- Minimalne zaangażowanie działu IT
- Większa ochrona prywatności niż w wielu podejściach opartych na czujnikach
Ograniczenia
- Brak danych w czasie rzeczywistym
- Wymaga pracy ręcznej
- Zwykle prowadzone okresowo, a nie w sposób ciągły
Dla wielu organizacji ciągły pomiar zajętości w czasie rzeczywistym nie jest jednak w ogóle potrzebny do podejmowania strategicznych decyzji o miejscu pracy.
Głębokie wykrywanie Wi-Fi (Wi-Fi deep sensing)
Głębokie wykrywanie Wi-Fi wykorzystuje sygnały radiowe z firmowej infrastruktury Wi-Fi do wykrywania obecności i ruchu ludzi. Zamiast polegać wyłącznie na podłączonych urządzeniach, technologia analizuje zakłócenia i odbicia sygnałów Wi-Fi powodowane przez poruszających się w przestrzeni ludzi.
Ta nowsza kategoria wykrywania może potencjalnie rozpoznawać:
- Obecność
- Ruch
- Zagęszczenie
- Wzorce przemieszczania się
- Wzorce oddechu
- W niektórych zaawansowanych zastosowaniach nawet tętno i mikroruchy
Ponieważ technologia często może korzystać z istniejącej firmowej infrastruktury Wi-Fi, koszty wdrożenia są wyraźnie niższe niż przy tradycyjnych, wielkoskalowych instalacjach czujników. W miarę dojrzewania technologii coraz częściej rozważa się ją jako skalowalną i stosunkowo opłacalną alternatywę dla dedykowanego sprzętu do pomiaru zajętości.
Zalety
- Nie wymaga kamer
- Może korzystać z istniejącej infrastruktury Wi-Fi
- Niższe koszty sprzętu niż w wielu wdrożeniach IoT
- Pasywny sposób wykrywania
- Może dawać wgląd niemal w czasie rzeczywistym
- Szerokie pokrycie przy minimalnej ilości dodatkowego sprzętu
Ograniczenia
- Wciąż stosunkowo nowa technologia w zastosowaniach biurowych
- Dokładność zależy od otoczenia i układu budynku
- Wymaga kalibracji i optymalizacji sygnału
- Ograniczony kontekst zachowań
- W zależności od wdrożenia mogą pojawić się obawy dotyczące prywatności i odbioru przez pracowników
Choć głębokie wykrywanie Wi-Fi jest obiecujące, nadal mierzy głównie obecność i ruch, a nie cel korzystania z miejsca pracy, jakość współpracy czy skuteczność zachowań.
Triangulacja Wi-Fi
Triangulacja Wi-Fi szacuje zajętość, lokalizując podłączone urządzenia, takie jak smartfony i laptopy, na podstawie sygnałów z punktów dostępowych. Mierząc siłę sygnału w wielu punktach dostępowych, organizacje mogą oszacować, gdzie w biurze znajdują się ludzie.
Metoda ta stała się popularna, ponieważ wiele organizacji ma już firmowe sieci Wi-Fi.
Zalety
- Korzysta z istniejącej infrastruktury
- Może pokazywać ciągłe trendy zajętości
- Przydatna do analizy wykorzystania na poziomie portfela
- Skalowalna w dużych biurach
Ograniczenia
- Zależy od tego, czy użytkownicy mają przy sobie podłączone urządzenia
- Jedna osoba może mieć kilka urządzeń
- Niektóre osoby mogą nie mieć żadnego urządzenia
- Dokładność może się znacznie różnić
- W niektórych środowiskach ograniczona precyzja na poziomie pomieszczeń
- Daje ograniczony wgląd w zachowania
Triangulacja Wi-Fi jest na ogół bardziej przydatna do wychwytywania ogólnych trendów zajętości niż do podejmowania szczegółowych decyzji w strategii miejsca pracy.
Technologie beaconów Bluetooth
Niektóre organizacje korzystają też z beaconów Bluetooth do lokalizacji wewnątrz budynków i analizy zajętości. W takich rozwiązaniach urządzenia mobilne komunikują się z zainstalowanymi beaconami, co pozwala szacować odległość i wzorce przemieszczania się w miejscu pracy.
Systemy beaconów służą często do:
- Nawigacji wewnątrz budynku
- Pomocy pracownikom w odnajdywaniu drogi
- Usług w miejscu pracy opartych na lokalizacji
- Szacowania zajętości
Zalety
- Stosunkowo tani sprzęt
- Przydatne do lokalizacji wewnątrz budynku
- Mogą wspierać aplikacje mobilne dla miejsca pracy
- Elastyczne wdrożenie
Ograniczenia
- Często wymagają korzystania z aplikacji mobilnej
- Dokładność zależy od interakcji z urządzeniami
- Wymagają instalacji i konserwacji sprzętu
- Ograniczony wgląd w zachowania
- Trudności ze skalowaniem w dużych portfelach
Choć beacony są przydatne w niektórych usługach dla użytkowników biura, jako samodzielne rozwiązanie do pomiaru zajętości sprawdzają się na ogół słabiej.
Czujniki zajętości IoT
Czujniki zajętości IoT należą dziś do najczęściej stosowanych technologii pomiaru w miejscu pracy. Mogą to być:
- Czujniki biurkowe
- Czujniki ruchu
- Czujniki podczerwieni
- Czujniki termiczne
- Liczniki osób
- Czujniki warunków środowiskowych
Zwykle instaluje się je w całym biurze, aby w sposób ciągły mierzyć zajętość i wykorzystanie.
Zalety
- Dane o zajętości w czasie rzeczywistym
- Duża szczegółowość
- Automatyczne zbieranie danych
- Przydatne w procesach operacyjnych, takich jak sprzątanie i zwalnianie sal
Ograniczenia
- Koszty instalacji sprzętu
- Bieżąca konserwacja i wymiana baterii
- Wymagania IT i cyberbezpieczeństwa
- Awarie czujników i problemy z kalibracją
- Ograniczone zrozumienie zachowań w miejscu pracy
- Przy dużej skali mogą być kosztowne
Dla organizacji skupionych przede wszystkim na strategicznym wglądzie w miejsce pracy, a nie na automatyzacji operacyjnej, stosunek kosztów do korzyści bywa trudny do uzasadnienia.
Monitoring wizyjny i wizja komputerowa
Systemy wizji komputerowej łączą kamery z modelami AI, aby szacować zajętość, ruch i zachowania w przestrzeni.
Takie systemy mogą dostarczać:
- Analizy natężenia ruchu
- Map cieplnych zagęszczenia
- Analizy kolejek
- Mapowania współpracy
- Śledzenia przemieszczania się
- Analizy wykorzystania przestrzeni
Zalety
- Wysoka dokładność
- Szczegółowa analiza ruchu
- Widoczność w czasie rzeczywistym
- Przydatne w złożonych środowiskach
Ograniczenia
- Poważne obawy dotyczące prywatności
- Kwestie prawne i zgodności z przepisami
- Większa złożoność wdrożenia
- Kosztowna infrastruktura i przetwarzanie AI
- Możliwy wpływ na zaufanie pracowników
W biurach prywatność i odbiór przez pracowników często stają się głównymi barierami we wdrożeniu.
Dane z rezerwacji przestrzeni
Platformy rezerwacji przestrzeni to kolejna ważna warstwa wiedzy o miejscu pracy. Systemy rezerwacji biurek i sal spotkań generują dane o zamierzonych wzorcach korzystania z biura.
Dane te mogą pokazać:
- Trendy zapotrzebowania
- Dni największej obecności
- Sposób koordynacji w zespołach
- Preferowane strefy i sąsiedztwa zespołów
- Zapotrzebowanie na sale spotkań
Danych z rezerwacji nie należy jednak traktować jak danych o rzeczywistej zajętości. Zarezerwowane biurko nie musi oznaczać, że ktoś przyszedł do biura, a wielu pracowników korzysta z przestrzeni bez formalnej rezerwacji.
Zalety
- Dostępne już w wielu miejscach pracy
- Przydatne do prognozowania zapotrzebowania
- Duża wartość operacyjna
- Pomagają zrozumieć planowane zachowania
Ograniczenia
- Mierzą zamiar, a nie rzeczywiste użycie
- Często niekompletne lub niedokładne
- Nie obejmują aktywności bez rezerwacji
- Ograniczony kontekst zachowań
Dane z rezerwacji sprawdzają się najlepiej w połączeniu z innymi metodami pomiaru zajętości.
Która metoda jest więc najlepsza?
Właściwa metoda pomiaru zajętości zależy ostatecznie od celu.
Jeśli celem jest:
- automatyzacja operacyjna
- bieżąca dostępność przestrzeni
- optymalizacja sprzątania
- lub zarządzanie budynkiem w czasie rzeczywistym
odpowiednie mogą być czujniki lub systemy oparte na Wi-Fi.
Jeśli jednak celem jest strategia miejsca pracy, czyli zrozumienie, jak ludzie pracują, współpracują i korzystają z przestrzeni oraz czy miejsce pracy skutecznie wspiera wyniki organizacji, badania obserwacyjne pozostają jednym z najskuteczniejszych dostępnych podejść.
Badania obserwacyjne dają coś, czego wiele technologii wciąż nie potrafi uchwycić: kontekst zachowań.
Są też:
- znacznie tańsze
- łatwiejsze do wdrożenia
- mniej inwazyjne
- i nie wymagają instalacji sprzętu ani złożonych integracji
Co najważniejsze, ciągły pomiar zajętości w czasie rzeczywistym często nie jest potrzebny do strategicznych decyzji o miejscu pracy. Wzorce korzystania z biura z czasem na ogół się stabilizują, więc organizacje mogą uzyskać bardzo wiarygodny obraz dzięki okresowym pomiarom, a nie stałej obserwacji.
W wielu przypadkach dobrze zaprojektowane dwutygodniowe badanie obserwacyjne co sześć miesięcy w zupełności wystarcza, aby:
- wskazać trendy wykorzystania
- zrozumieć wzorce zachowań
- zweryfikować zmiany w miejscu pracy
- wesprzeć ważne decyzje dotyczące nieruchomości
Jednocześnie jednym z największych wyzwań organizacji nie jest dziś brak danych o zajętości, lecz rozproszenie danych o miejscu pracy w wielu systemach i technologiach. Organizacje mogą jednocześnie korzystać z badań obserwacyjnych, analityki Wi-Fi, czujników IoT, platform rezerwacyjnych i ankiet doświadczenia pracowników, a mimo to te zbiory danych rzadko są połączone w jedne ramy podejmowania decyzji.
Workplaced łączy dane o miejscu pracy z wielu źródeł w jeden system wspierający decyzje o miejscu pracy.
Pozwala to organizacjom analizować razem dane o zajętości, zachowaniach, doświadczeniu pracowników i efektywności miejsca pracy w jednym środowisku, niezależnie od tego, jak dane zostały pierwotnie zebrane.
Przyszłość pomiaru w miejscu pracy prawdopodobnie nie polega na wyborze jednej metody pomiaru zajętości, lecz na połączeniu wielu źródeł danych w spójne rozumienie efektywności miejsca pracy i rezultatów organizacji. O wartości pomiaru zajętości nie decyduje ilość zebranych danych, lecz to, jak skutecznie wspierają one lepsze decyzje o miejscu pracy.